u
" VAN SCHEEPSJOURNAAL TOT REISVERHAAL "
Een kennismaking met 17e - 18e eeuwse teksten
De 17e en 18e eeuw heeft een rijke
oogst van scheepsjournaals en andere reisbeschrijvingen opgeleverd. Om nu een
journaal te transcriberen moet men naar een archief en daar de originele stukken
aanvragen.
Kennis van paleografie of schriftkunde is daar voor nodig om de beschrijving te
lezen en over te zetten in leesbaar Nederlands.
Gedrukte journalen werden
gebaseerd op geschreven scheepsjournalen.
De inhoud van die journalen hing mede af van
de functie die de schrijver aan boord vervulde>
Schippers, stuurlieden, kooplui, chirurgijns, allen moesten in opdracht van de
VOC hun eigen journaal bijhouden, terwijl dienaren ook in dagboekvorm een
persoonlijk journaal konden schrijven.
Wanneer die journalen vrij snel na thuiskomst van een reis werden gedrukt, kon
van een ingrijpende bewerking uiteraard geen sprake zijn . De meest journalen
geven in principe een verslag van de scheepsgebeurtenissen van dag tot dag, ook
al is de gedrukte versie op dat punt vaak wat ingekort vergeleken met de
geschreven versie en kon achteraf informatie uit andere bronnen worden
ingevoegd.
Marijke Barend -van Haeften
Marijke Barend van Haeften is als universitair docent verbonden aan de vakgroep Historische Letterkunde van het Nerderlands en aan de afdeling Vakdidactiek van de Universiteit van Amsterdam.
Model van het Retourschip "Gerechtigheid" 1742-1763
Titelpagina van de
Ongeluckige Voyagie van de Batavia onder
commandeur Pelsaert
(Bron: de VOC-Site)
Verslag betreffende het verongelukken van het VOC - schip Woestduijn,1779
Bron:Zeeuws Archief Fam. Mathias-Pous-Tak van Poortvliet 259
Bron: Zeeuws Archief Verzameling Handschriften 83